💪 12 prac Heraklesa
Herakles - syn Zeusa i śmiertelniczki Alkmeny. Najsilniejszy człowiek świata!
Hera (zła macocha) zesłała na niego szaleństwo - zabił własne dzieci. Aby się oczyścić musiał wykonać 12 prac dla króla Eurysteusza:
1. Zabił lwa nemejskiego (skóra była nieprzebijalna - dusił go gołymi rękami)
2. Zabił hydrę lernejską (9-głowa, odrastały głowy - wypalał szyje)
3. Złapał łanie kerynejską
4. Złapał dzika erymantejskiego
5. Sprzątnął stajnie Augiasza (3000 wołów, 30 lat brudu - skierował dwie rzeki!)
6. Pokonał ptaki stymfalijskie
7. Złapał kreteńskiego byka
8. Złapał konie Diomedesa
9. Zdobył pas królowej Amazonek
10. Skradł stado Geryona
11. Przyniósł złote jabłka Hesperyd
12. Sprowadził z Hadesu psa Cerbera (3-głowego)
Po wszystkim Zeus zabrał go na Olimp - Herakles został bogiem.
🐂 Tezeusz i Minotaur
Na Krecie panował król Minos. W jego pałacu mieszkał potwór - Minotaur, pół-człowiek pół-byk. Jadł ludzi.
Aby Minotaur nie szalał, Dedal zbudował labirynt - tak skomplikowany, że nikt nie mógł z niego wyjść.
Minos zmusił Ateny do dostarczania mu co 9 lat 7 chłopców i 7 dziewcząt na pożarcie!
Książę ateński Tezeusz postanowił to zakończyć. Sam zgłosił się jako ofiara. Na Krecie zakochała się w nim córka króla - Ariadna.
Dała mu kłębek nici - by mógł znaleźć drogę powrotną. Tezeusz zabił Minotaura gołymi rękami i wyszedł po nici!
Uciekł z Ariadną. Niestety - zostawił ją na wyspie Naxos. Ze smutku zapomniał zmienić czarne żagle na białe (umowny znak zwycięstwa). Ojciec Egeusz, widząc czarne żagle, myślał że Tezeusz zginął - rzucił się ze skały do morza. Od jego imienia - Morze Egejskie!
⛵ Odyseja - 10 lat tułaczki
Po zwycięstwie nad Troją wszyscy Grecy wracali do domów. Tylko Odyseusz - król Itaki - tułał się 10 lat!
Bo obraził Posejdona oślepiając jego syna - cyklopa Polifema. Polifem zjadł kilku jego towarzyszy. Odyseusz upił go winem i wbił mu pal w jedyne oko!
Inne przygody: spotkał czarodziejkę Kirke, która zamieniła jego ludzi w świnie. Przepłynął obok syren, których śpiew zabijał - kazał się przywiązać do masztu, a załoga miała wosk w uszach.
Spotkał też straszne potwory Scyllę i Charybdę - jedna pożerała marynarzy, druga wciągała statki w wir.
Po 10 latach wrócił do Itaki. W domu - 108 zalotników kobiety oczekujących na rękę jego żony Penelopy! Penelopa była wierna - przez 10 lat tkała całun, a w nocy go pruła, by oszukać zalotników.
Odyseusz przebrany za żebraka - rozpoznał go tylko wierny pies Argos i syn. Strzelił z łuku, którego tylko on potrafił naciągnąć - i pozabijał wszystkich zalotników!
Te przygody opisał poeta Homer w "Odysei" (VIII w. p.n.e.).
🪶 Ikar i Dedal
Dedal - genialny architekt, ten który zbudował labirynt na Krecie.
Król Minos uwięził go z synem Ikarem na wyspie - by nie zdradził sekretu labiryntu.
Dedal nie poddał się. Zebrał ptasie pióra i sklejał je woskiem. Zrobił dwie pary skrzydeł - dla siebie i dla syna.
Przed lotem ostrzegł Ikara: "Nie leć za nisko - bo morska piana zmoczy pióra. Nie leć za wysoko - bo słońce stopi wosk. Trzymaj się środka!"
Ruszyli w lot. Wolność! Wiatr w skrzydłach!
Ikar był młody, ekscytowany. Wzbił się wyżej, wyżej. Słońce świeciło coraz mocniej. Wosk zaczął się topić...
Pióra spadały. Ikar runął do morza. Tam zginął.
To miejsce do dziś nazywa się Morzem Ikaryjskim.
Mit uczy: nie bądź pyszny, słuchaj ostrzeżeń, nie sięgaj zbyt wysoko zbyt szybko.
🐴 Wojna trojańska i koń
Wszystko zaczęło się od księcia trojańskiego Parysa. Wybrał najpiękniejszą bogini - Afrodytę. W nagrodę dostał Helenę - najpiękniejszą kobietę świata. Niestety - była już żoną króla Sparty Menelaosa!
Parys porwał Helenę do Troi. Grecy ruszyli na wojnę! Tysiąc okrętów. Najsłynniejsi wojownicy: Achilles, Odyseusz, Ajaks.
Oblężenie trwało 10 LAT! Trojanie nie poddawali się. Achilles zabił Hektora (księcia trojańskiego), Parys strzelił Achillesa w piętę - jedyne wrażliwe miejsce. Achilles zginął.
Wreszcie Odyseusz wymyślił sztuczkę. Grecy zbudowali ogromnego drewnianego konia. W środku ukryło się 30 wojowników. Resztę armii odprowadzili do statków - udawali że odpływają.
Trojanie zobaczyli "dar". Wciągnęli konia do miasta. Świętowali zwycięstwo!
W nocy Grecy wyszli z konia. Otworzyli bramy. Reszta armii wróciła. Troja spłonęła.
Do dziś "koń trojański" znaczy: podstęp, zdrada, szpiegostwo.