🕯 HOLOKAUST · SZOA 🕯

Pamiętamy - klasa 7

📖 Świadectwo
🇵🇱 Polacy ratują
❓ Quiz
✓ P/F

Getto warszawskie, 1942 r. - opowieść 13-letniej Hani

Mam na imię Hania, mam 13 lat. Mieszkam w getcie warszawskim. Moja rodzina to mama, tato i mały brat Dawid (5 lat).

Niemcy przesiedlili nas tu w 1940 r. Cała żydowska Warszawa - 450 tysięcy osób - zamknięta w jednej dzielnicy otoczonej 3-metrowym murem.

Ulice ciasne. Brak jedzenia - Niemcy dają tylko 184 kalorie dziennie (zwykły człowiek potrzebuje 2000). Choroby - tyfus, gruźlica. Co dzień widzę zwłoki na ulicach. Pochowane na zbiorowych mogiłach.

Mój tato był nauczycielem matematyki. Teraz pracuje w warsztacie szewskim - szyje buty dla niemieckiej armii. Mama - krawcowa. Ja chodzę przez mur do polskiej części miasta - przemycam jedzenie. Jeśli mnie złapią - zastrzelą.

Latem 1942 r. - Wielka Akcja. Codziennie Niemcy wywożą tysiące Żydów z getta na Umschlagplatz. Mówią - "do pracy na wschodzie". Kłamstwo. Wiozą do Treblinki - obozu zagłady. Tam zabijają w komorach gazowych.

W 3 miesiące Niemcy wywieźli 300 tysięcy Żydów. Większość mojej rodziny - babcie, dziadkowie, ciocie, kuzynki - już nie żyją.

Ja, mama i Dawid przeżyliśmy bo tato jest robotnikiem "potrzebnym". Schowaliśmy się w piwnicy.

19 kwietnia 1943 r. - Powstanie w Getcie Warszawskim. Żydowska Organizacja Bojowa pod Mordechajem Anielewiczem. Walczą! "Nie pójdziemy jak owce na rzeź!"

Niemcy palą całe getto, dom po domu. Po 4 tygodniach - klęska. Anielewicz ginie. Tato też zostaje zabity.

Mamę i Dawida wywożą do Auschwitz. Mnie - polska kobieta o nazwisku Sendlerowa - przemyca z getta. Daje mi nowe nazwisko, fałszywe papiery. Trafiam do klasztoru w Turkowicach.

Przeżyłam. Po wojnie szukam mamy i Dawida. Nigdy ich nie znajduję. Zginęli w Auschwitz. Ze 100 osób z mojej rodziny - przeżyło 3.

Ze 6 milionów Żydów Europy - zginęło 6 milionów. To Holokaust. To Szoa.

Pamiętamy. Mówimy: "Nigdy więcej!"

🇵🇱 Polacy ratujący Żydów

W okupowanej Polsce - jako jedyny okupowany kraj - groziła kara śmierci za pomoc Żydom! Mimo to tysiące Polaków ratowało.

Irena Sendlerowa (1910-2008) - pielęgniarka. Uratowała 2500 dzieci z getta warszawskiego! Wynosiła je w workach po kartoflach, w karetkach, w trumnach. Dawała im fałszywe nazwiska. Listę imion zakopała w ogrodzie pod jabłonią - by móc po wojnie oddać dzieci rodzicom (większość rodziców już nie żyła).

Aresztowana przez gestapo 1943 r. Torturowana. Skazana na śmierć. Polski ruch oporu (Żegota) wykupił ją - skorumpował niemieckiego strażnika. Uciekła!

Żegota (1942-1945) - jedyna w Europie organizacja państwowa do pomocy Żydom. Wydawała fałszywe papiery, ukrywała ludzi, finansowała schronienia. Uratowała ok. 4000 osób.

Rodzina Ulmów z Markowej (Podkarpackie) - ukrywali 8 Żydów. W marcu 1944 r. Niemcy ich znaleźli. Zamordowali wszystkich Żydów oraz całą rodzinę Ulmów - rodziców i SZÓSTKĘ DZIECI (najmłodsze 1,5 roku!). Beatyfikowani przez papieża Franciszka 2023 r.

Henryk Sławik w Budapeszcie - uratował 30 tysięcy Polaków i 5 tysięcy Żydów wydając im fałszywe paszporty.

W Yad Vashem (Izrael) - "Sprawiedliwi wśród Narodów Świata". Polacy stanowią NAJWIĘKSZĄ grupę - ponad 7000 nazwisk! Najwięcej na świecie!

Każdy z tych ludzi ryzykował życie - swoje i rodziny. Ratowali nieznajomych. Bo - jak mówił Talmud - "kto ratuje jedno życie, ratuje cały świat".

Quiz

Prawda czy fałsz?